“વંદે માતરમ”ની 150મી વર્ષગાંઠના અવસર પર સંસદમાં આજે વિશેષ ચર્ચા યોજાઈ રહી છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ લોકસભામાં આ ચર્ચાની શરૂઆત કરી છે. સંસદ ભવનમાં તેમના આગમન સાથે જ રાજકીય તણાવનો માહોલ જોવા મળ્યો છે, કારણ કે વંદે માતરમને લઈને છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી સત્તાધારી અને વિપક્ષ વચ્ચે વાકયુદ્ધ ચાલે છે.
વંદે માતરમ ગાવા બદલ મને દંડ ફટકારવામાં આવ્યો…’, પીએમ મોદી
પીએમ મોદીએ વંદે માતરમ સાથે જોડાયેલી એક વાર્તા કહેતા કહ્યું, ૨૦ મે, ૧૯૦૬ ના રોજ, બારીસાલ (હવે બાંગ્લાદેશમાં) માં વંદે માતરમ શોભાયાત્રા કાઢવામાં આવી હતી, જેમાં ૧૦,૦૦૦ થી વધુ લોકો રસ્તા પર ઉતરી આવ્યા હતા. હિન્દુઓ અને મુસ્લિમો સહિત તમામ ધર્મો અને જાતિના લોકો વંદે માતરમના ધ્વજ પકડીને રસ્તાઓ પર કૂચ કરી હતી. રંગપુરની એક શાળામાં બાળકોએ આ ગીત ગાયું ત્યારે બ્રિટિશ સરકારે ૨૦૦ વિદ્યાર્થીઓને ફક્ત વંદે માતરમ કહેવા બદલ પાંચ-પાંચ રૂપિયાનો દંડ ફટકાર્યો હતો. ત્યારબાદ, બ્રિટિશ સરકારે ઘણી શાળાઓમાં વંદે માતરમ ગાવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો.
પીએમ મોદીએ કહ્યું, “જ્યારે વંદે માતરમને ૫૦ વર્ષ પૂર્ણ થયા, ત્યારે દેશ ગુલામીના બેડીઓમાં જકડાયેલો હતો. જ્યારે ૧૦૦ વર્ષ પૂર્ણ થયા, ત્યારે દેશ કટોકટીના અંધકારમાં હતો. આજે, જ્યારે તે ૧૫૦ વર્ષ પૂર્ણ કરી રહ્યું છે, ત્યારે ભારત વિશ્વની પાંચમી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા બની ગયું છે અને ઝડપથી પ્રગતિ કરી રહ્યું છે.” પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું, “આ પવિત્ર વંદે માતરમ જ છે જેણે સ્વતંત્રતા સંગ્રામને હિંમત અને દૃઢ નિશ્ચયનો માર્ગ બતાવ્યો. આજે આ ગૃહમાં તેને યાદ કરવું આપણા બધા માટે ખૂબ જ સૌભાગ્ય અને ગર્વની વાત છે.”
PM મોદીએ કહ્યું, આ ચર્ચા માત્ર ગૃહની પ્રતિબદ્ધતાને પ્રતિબિંબિત કરશે નહીં, પરંતુ ભવિષ્યની પેઢીઓ માટે એક પાઠ પણ બની શકે છે. જો આપણે તેનો સામૂહિક રીતે ઉપયોગ કરીએ, તો આપણે હમણાં જ આપણા બંધારણની ગૌરવપૂર્ણ 75મી વર્ષગાંઠ ઉજવી છે. આજે, દેશ સરદાર પટેલ અને બિરસા મુંડાની 150મી જન્મજયંતિ પણ ઉજવી રહ્યો છે. PM મોદીએ કહ્યું, આ મંત્ર, સૂત્ર જેણે દેશની સ્વતંત્રતા ચળવળને ઉર્જા આપી, તેને પ્રેરણા આપી, શક્તિ અને તપસ્યાનો માર્ગ બતાવ્યો. વંદે માતરમને યાદ રાખવું એ આપણા માટે સૌભાગ્યની વાત છે. વંદે માતરમની 150મી વર્ષગાંઠ નિમિત્તે આ ઐતિહાસિક ક્ષણના સાક્ષી બનવાનો અમને ગર્વ છે.
PM મોદીએ કહ્યું કે, આ ચર્ચા માત્ર ગૃહની પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવશે નહીં પરંતુ જો આપણે સામૂહિક રીતે તેનો સમજદારીપૂર્વક ઉપયોગ કરીશું તો ભવિષ્યની પેઢીઓ માટે એક પાઠ પણ બની શકે છે. આપણે હમણાં જ આપણા બંધારણની ગૌરવપૂર્ણ 75મી વર્ષગાંઠની ઉજવણી કરી છે. આજે, દેશ સરદાર પટેલ અને બિરસા મુંડાની 150મી જન્મજયંતિ પણ ઉજવી રહ્યો છે. તે ગુરુ તેગ બહાદુરના 150મા શહીદ દિવસની પણ ઉજવણી કરી રહ્યો છે.
પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી સોમવારે લોકસભાના શિયાળુ સત્ર માટે સંસદમાં પહોંચ્યા. PM મોદીએ આજે લોકસભામાં વંદે માતરમની 150મી વર્ષગાંઠ નિમિત્તે એક ખાસ ચર્ચા શરૂ કરી છે.
દસ કલાકની વિશેષ ચર્ચા
આ ચર્ચા માટે લોકસભામાં કુલ 10 કલાકનો સમય ફાળવાયો છે.
- પ્રથમ વક્તા : PM નરેન્દ્ર મોદી
- બીજા વક્તા : સંરક્ષણ પ્રધાન રાજનાથ સિંહ
એવું મનાય છે કે આ ચર્ચા દરમિયાન પીએમ મોદી વંદે માતરમની રચના, સ્વતંત્રતા સંગ્રામમાં તેનું યોગદાન અને તેના ઐતિહાસિક તથા આધુનિક મહત્વ વિશે વિગતવાર ચર્ચા કરશે.
વિપક્ષ તરફથી પ્રિયંકા ગાંધી અને ગૌરવ ગોગોઈ
કોંગ્રેસ પાર્ટી તરફથી આ મહત્વપૂર્ણ ચર્ચામાં પ્રિયંકા ગાંધી અને ગૌરવ ગોગોઈ બોલશે. વિપક્ષની તરફથી સત્તાધારી NDAના આરોપોને લઈને કડક પ્રતિક્રિયા આપવાની શક્યતા છે. NDAના સાંસદોને કુલ ચર્ચા સમયમાંથી ત્રણ કલાક ફાળવવામાં આવ્યા છે.
ગયા મહિને એક જાહેર કાર્યક્રમ દરમિયાન પીએમ મોદીએ કોંગ્રેસ પર વંદે માતરમના કેટલાક મૂળ શ્લોકો દૂર કરવાનો આરોપ મૂક્યો હતો. તેમના મતે આ નિર્ણયે રાષ્ટ્રીય ગીતના “ટુકડા” કર્યા અને વિભાજનની માનસિકતા પેદા કરી. કોંગ્રેસે આ આરોપોને નકારી કાઢતા જણાવ્યું હતું કે, આ નિર્ણય રવીન્દ્રનાથ ટાગોરની સલાહ પર કરવામાં આવ્યો હતો અને તેનો હેતુ વિવિધ ધર્મો અને સમુદાયોની ભાવનાઓનો માન રાખવાનો હતો. આ મુદ્દે સંસદમાં ભારે ચર્ચા અને હોબાળો થવાની સંભાવના છે.બંકિમ ચંદ્ર ચેટર્જી દ્વારા લખાયેલી આ કૃતિ પ્રથમ વખત 7 નવેમ્બર 1875ના રોજ બંગદર્શનમાં પ્રકાશિત થઈ હતી. સ્વતંત્રતા સંગ્રામ દરમિયાન વંદે માતરમ દેશભક્તિના પ્રબળ પ્રતિક તરીકે ઊભર્યું હતું. આ ગીતને ધ્યાને રાખીને સંસદમાં તેની 150મી વર્ષગાંઠે ખાસ આલોચનાત્મક અને ઐતિહાસિક ચર્ચા થવી એક મહત્વપૂર્ણ ઘટના છે.