ભારતમાં નવેમ્બરમાં ઇંધણના ભાવમાં વધારો થઈ શકે છે. આ દાવો ઓક્સફોર્ડ ઇકોનોમિક્સે કર્યો છે. તેમના અનુસાર, નવેમ્બર દરમિયાન તેમાં સામાન્ય વધારો થઈ શકે છે, જેનાથી આવતા વર્ષની શરૂઆતમાં મહત્વપૂર્ણ રાજ્ય ચૂંટણીઓ માટે પ્રચાર તેજ થાય તે પહેલાં પેટ્રોલ પંપના ભાવમાં વધારો કરવા માટે એક મર્યાદિત તક મળશે.
બ્લૂમબર્ગના એક અહેવાલમાં ઓક્સફોર્ડ ઇકોનોમિક્સની મુખ્ય અર્થશાસ્ત્રી એલેક્ઝાન્ડ્રા હરમન પ્રસાદે જણાવ્યું હતું કે પેટ્રોલના ભાવમાં વધારાની સંભાવના નવેમ્બર મહિના દરમિયાન દેખાઈ રહી છે. આ વધારો ત્યારે થવાની સંભાવના છે, જ્યારે આવતા વર્ષે 7 રાજ્યોમાં ચૂંટણી યોજાવાની છે. તેમાંથી પાંચ રાજ્યોમાં, જેમાં ઉત્તર પ્રદેશ અને પંજાબનો સમાવેશ થાય છે, માર્ચ અને મે વચ્ચે મતદાન થવાનું છે. આવી સ્થિતિમાં ઇંધણના ભાવમાં વધારાની સંભાવના રાજકીય વળાંક લઈ શકે છે.
ઇકોનોમિક્સનું કહેવું છે કે આ વધારો મે મહિનામાં કરવામાં આવેલા ઇંધણના ભાવ વધારાનો અડધો હોઈ શકે છે. મે મહિનામાં મધ્ય પૂર્વમાં તણાવને કારણે રિટેલ ઇંધણના ભાવ વધી ગયા હતા. અહેવાલમાં આગળ કહેવામાં આવ્યું છે કે આવા વધારાથી છૂટક મોંઘવારી દર ઓક્ટોબર-ડિસેમ્બર ત્રિમાસિકમાં 6.2 ટકા અને 2027ના પ્રથમ ત્રણ મહિનામાં 6.5 ટકા સુધી પહોંચી શકે છે, જે RBIના 2થી 6 ટકાના મોંઘવારી લક્ષ્યાંક કરતાં વધુ છે.
મોંઘવારી અંગે આરબીઆઈનું અનુમાન
આ મહિનાની શરૂઆતમાં પોતાની નાણાકીય નીતિની સમીક્ષા બેઠકમાં RBIએ ઓક્ટોબર-ડિસેમ્બર ત્રિમાસિક માટે મોંઘવારી 6% રહેવાનો અંદાજ લગાવ્યો હતો, જે જાન્યુઆરી-માર્ચમાં ઘટીને 5.7% થઈ જશે. ઓક્સફોર્ડ ઇકોનોમિક્સને આશા છે કે આવતા વર્ષે કિંમતો પર દબાણ વધશે અને માર્ચમાં સમાપ્ત થતા નાણાકીય વર્ષ માટે મોંઘવારી 5.4% રહેવાનો અંદાજ છે, જ્યારે RBIનું અનુમાન 5.2% છે.
અહેવાલમાં આગળ કહેવામાં આવ્યું છે કે જો અધિકારીઓ નવેમ્બરમાં ઇંધણના ભાવમાં વધારાની જાહેરાત નહીં કરે, તો ઓક્સફોર્ડ ઇકોનોમિક્સના મોંઘવારી અનુમાન આગામી ત્રિમાસિકોમાં 10થી 30 બેસિસ પોઈન્ટ સુધી ઘટી શકે છે. તેમ છતાં, મોંઘવારી ઊંચી રહેશે, જેના કારણે આરબીઆઈને ઓક્ટોબરમાં વધારા બાદ ડિસેમ્બર અને ફેબ્રુઆરીની નીતિ બેઠકોમાં વ્યાજ દરોમાં 25થી 50 બેસિસ પોઈન્ટનો વધારો કરવો પડી શકે છે.
બીજી તરફ, શુક્રવારે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં મોટો ઉછાળો જોવા મળ્યો. 16 ઓક્ટોબરે બ્રેન્ટ ક્રૂડ ઓઇલ મે મહિના પછી પ્રથમ વખત 110 ડોલર પ્રતિ બેરલની ઊંચાઈએ પહોંચ્યું, પરંતુ બાદમાં ઘટીને 109.86 ડોલર પર બંધ થયું.
અમેરિકન વેસ્ટ ટેક્સાસ ઇન્ટરમીડિયેટ (WTI) 3.5% વધીને 101.41 ડોલર પ્રતિ બેરલ પર બંધ થયું. સપ્તાહ દરમિયાન WTIમાં 10%થી વધુનો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે, જ્યારે બ્રેન્ટમાં લગભગ 5%નો વધારો નોંધાયો છે. આવી સ્થિતિમાં નિષ્ણાતો મોંઘવારી ઝડપથી વધવા જેવા જોખમની આશંકા વ્યક્ત કરી રહ્યા છે, જેની અસર ભારત પર પણ પડવાની શક્યતા દેખાઈ રહી છે